Lou ...Read

Η θεατρική συγγραφέας Έλενα Πέγκα στο νέο της βιβλίο «Σφιχτές ζώνες και άλλα δέρματα» (εκδόσεις Άγρα) μας ταξιδεύει μέσα από τις λέξεις. Με μικρές ιστορίες, σύντομες, σαν αναμνήσεις που έρχονται ξαφνικά, ξεσηκώνει ένα κύμα συναισθημάτων.

«Βρέχει. Εδώ κι εκεί. Εκεί που εσύ τραγουδάς. Βρέχει πολύ δυνατά. Κάθομαι μέσα στο νυχτερινό μου σπίτι, μέσα σε μια βαθιά περιστρεφόμενη πολυθρόνα. Περιστρέφομαι με την πολυθρόνα και ακούω τη βροχή. Εσύ τραγουδάς. Η βροχή ακούγεται. Εκείνη ακούω. Τη βροχή. Έρχεται ακόμη ένας άνθρωπος. Φέρνει ένα καινούριο ροζ καπέλο για το φωτιστικό. Σβήνει το φως, ξεβιδώνει τη λάμπα, βγάζει το μαύρο, βάζει το ροζ καπέλο στο φωτιστικό, ξανανάβει το φως. Καθόμαστε μέσα στο ροζ φως και μιλάμε για καπέλα. Καπέλα για φωτιστικά. Ανοίγω τις μπαλκονόπορτες. Εσύ τραγουδάς. Αλλά η βροχή ακούγεται πιο δυνατή. Μπαίνει μέσα στο σπίτι. Χτυπά πάνω στα καπέλα των φωτιστικών. Ρίχνει κάτω τα φωτιστικά. Έρχεται σε σύγκρουση με την πραγματικότητα. Οι κερασιές στον κήπο του γείτονα έχουν χρόνια να δώσουν καρπούς. Μπαίνουν τέσσερις άντρες με βέργες. Μπαίνουν στον κήπο του γείτονα τώρα, μαζί με τη βροχή. Ήρθαν να πειθαρχήσουν τα δέντρα με σκοπό να τα κόψουν αν δεν ανθίσουν. Βλέπω τους άντρες να χτυπούν τα δέντρα. Βλέπω τη βροχή να χτυπά τους άντρες».

Οι περισσότερες από τις 36 μικρές ιστορίες του βιβλίου αρχίζουν και τελειώνουν σε μία μόνο σελίδα. Κι όμως μέσα σε 200 ή 300 λέξεις η συγγραφέας έχει πει τόσα πολλά, κι έχει υπαινιχθεί άλλα τόσα, λες και η κάθε λέξη που γράφει σέρνει πίσω της ένα καραβάνι άλλων λέξεων που σε ταξιδεύουν μέσα στην ερημιά αυτού του κόσμου. Ο ερωτισμός, η μοναξιά, η δύναμη και αδυναμία, το φως μέσα μας και το σκοτάδι, πρωταγωνιστούν περισσότερο κι από τους ίδιους τους ήρωες.

Διαβάζοντας αυτό το μικρό βιβλιαράκι είναι σαν να βλέπεις κλεφτά ένα άλμπουμ από ταξίδια, σαν να διαβάζεις λαθραία τα e-mail του διπλανού σου στο τρένο, σαν να κοιτάς τους περαστικούς και να φαντάζεσαι γραπωμένος από μικρές λεπτομέρειες μια άλλη ζωή, όχι τη δική σου, ούτε τη δική τους, μια άλλη ζωή που δεν υπάρχει εδώ.

«Εγώ θέλω να πάω στην Ταγγέρη, στην Αφρική, εκεί που κάποτε πήγαιναν όλοι οι συγγραφείς που έπαιρναν ηρωίνη. Φορούσαν λινά ρούχα και καπέλα, μένανε σε γαλλικά αποικιακά ξενοδοχεία του 18ου αιώνα και πήγαιναν βόλτες στα παζάρια. Τις νύχτες κοιμούνταν σε κρεβάτια με κουνουπιέρες». (...) «Τα σώματα σε μια ξένη χώρα δεν με δεσμεύουν, με ξεκουράζουν. Δεν θέλω να ξέρω τη ζωή των άλλων. Θέλω τα ξένα σώματα να με αφήνουν να φαντάζομαι ανενόχλητος τη δική μου ουτοπία. Πως ζω σε ένα μεγάλο σπίτι που έχει δωμάτια γεμάτα κουκούλια. Πως φτιάχνω μετάξι. Βαριόμαστε γιατί δεν είμαστε ποιητές. Προσπερνούμε την κάθε στιγμή σαν να είναι συνηθισμένη, ενώ δεν είναι. Αν σταθείς σε αυτή, και την κοιτάξεις βαθιά, η στιγμή μεγαλώνει, ανοίγει, σου δείχνει τα μυστικά της. Θέλω να φτιάξω ένα μεγάλο παιχνίδι που θα μας πάει παντού».

Το βιβλίο ονομάζεται «The Map as Art: Contemporary artists explore cartography» (εκδόσεις Princeton Architectural Press). Η Katharine Harmon έχει συγκεντρώσει τα πιο εντυπωσιακά έργα μοντέρνας τέχνης που βασίζονται σε χάρτες. Πρωτότυπες δημιουργίες οι οποίες έχουν ένα κοινό προορισμό: να αποδομήσουν την κλασική χαρτογράφηση του κόσμου. Να μας βοηθήσουν να ανακαλύψουμε στεριές που δεν υπάρχουν. Χώρες φανταστικές όπου όλα είναι πιθανά. Μακρινά νησιά και ακτές όπου η θάλασσα ξεβράζει όνειρα και επιθυμίες που δεν δικαιώθηκαν ποτέ.

«Μα το ξέρω είναι της θάλασσας τα μάγια, δεν υπάρχει αυτή η στεριά,

μιας και κανείς ποτέ του εκεί δεν πήγε, γι αυτό σφιχτά κρατιέμαι στο κορμί σου».

Υ.Γ. Aν θέλετε να το παραγγείλετε για να ταξιδέψετε χωρίς να κάνετε ούτε ένα βήμα, κάντε κλικ εδώ. 

Just My Type from Pentagram on Vimeo.

Stories - a short film for book lovers. from Ian Thomson on Vimeo.

The Alphabet 2 from n9ve on Vimeo.

Ο ήχος του παλιού ρολογιού μέσα στη νύχτα. Ο δείκτης που κάνει κύκλους. To βιβλίο μισοδιαβασμένο στο κομοδίνο. Με τις λέξεις του να χάσκουν, έτοιμες να πέσουν στο κενό, μεταξύ κρεβατιού και κομοδίνου. Μισάνοιχτο, με τις σελίδες του τσαλακωμένες, σαν στόμα γεμάτο φράσεις που δεν πρόλαβαν να ειπωθούν.  

Πολλές φορές αναρωτιέμαι: Σε ποια σκοτεινά κι ανεξερεύνητα μέρη του μυαλού μας ανθίζουν σαν λουλούδια τα λόγια των ποιητών; Τι κάνουν οι ήρωες ενός βιβλίου όταν εμείς το αφήνουμε στην άκρη για να ασχοληθούμε με άλλα πράγματα ή για να κοιμηθούμε;

Συνεχίζουν να ζουν στο υποσυνείδητό μας ή αποσύρονται στη χάρτινη φυλακή τους μέχρι να αρχίσουμε ξανά εμείς να δίνουμε ζωή στις λέξεις που τους κρατούν δέσμιους;

Οι λέξεις είναι μαγικές. Χτίζουν μέσα σου έναν ολόκληρο κόσμο σε μια στιγμή, μέχρι μια άλλη λέξη να σου τον γκρεμίσει.

Οἱ λέξεις ἔχουν ἔχθρες μεταξύ τους,


ἔχουν τοὺς ἀνταγωνισμούς:

ἂν κάποια ἀπ᾿ αὐτὲς σ᾿ αἰχμαλωτίσει,


σ᾿ ἐλευθερώνει ἄλλη.


Τράβα μία λέξη ἀπ᾿ τὴ νύχτα


στὴν τύχη.


Ὁλόκληρη νύχτα στὴν τύχη.


Μὴ λὲς «ὁλόκληρη»,


πὲς «ἐλάχιστη»,


ποὺ σ᾿ ἀφήνει νὰ φύγεις.

Ἐλάχιστη


αἴσθηση,


λύπη


ὁλόκληρη


δική μου.


Ὁλόκληρη νύχτα.

Υ.Γ. Οι στίχοι είναι από το ποίημα Η περιφραστική πέτρα της Κικής Δημουλά από τη συλλογή Το λίγο του κόσμου (εκδόσεις Ίκαρος)

Οι ήρωες στα βιβλία και τις ταινίες που αγαπώ πίνουν τσάι και καφέ σε υπέροχες πορσελάνες. Παίρνουν το πρωινό τους στο τραπέζι, δεν βιάζονται ποτέ. Σερβίρουν τους φίλους τους με την πιο καλή τους τσαγιέρα και διαβάζουν την εφημερίδα τους, ενώ το σκυλί μπερδεύεται στα πόδια τους κουνώντας χαρούμενο την ουρά του. 

Έτσι έχω τα πρωινά στο μυαλό μου: Πρωινά τρυφερά σαν ζεστά κρουασάν. Γεμάτα με μυρωδιές από γαλλικό καφέ. Με αυγά μελάτα που λιώνουν στο στόμα και γλυκά cupcakes με πολύχρωμο γλάσο. Μαρμελάδες κεράσι και φρέσκο βούτυρο σε τραγανές φρυγανιές ή αφράτα, σοκολατένια, σπιτικά κέικ. Με νυσταγμένες αγκαλιές σε τσαλακωμένα σεντόνια. Με ποιήματα και στίχους από τραγούδια. Με λόγια του αέρα και αστεία στο Twitter ή το Facebook. Με ωραίες φωτογραφίες στα blogs του Tumblr και με συνταγές για τηγανίτες στα πιο ψαγμένα διαδικτυακά περιοδικά γεύσης. Αλλά κυρίως με βιβλία που διαβάζεις κλεφτά στον καναπέ πριν ετοιμαστείς για το γραφείο ή πριν πάρεις το ποδήλατο να πας στην αγορά για ζεστό ψωμί και φρέσκα φρούτα.